آمادگی در برابر سیل 

باتوجه به ناپایداری هوادرروز و جاری شدن سیل وطغیان رودخانه هاقابل پیش بینی است لذا ازكسانيکه قصد سفر دارند لازم است بمنظور پیشگیری ازهرگونه خطرات ناشی ازوقوع سیل وطغیان رودخانه ها موارد ذیل رادقیقارعایت نمایند.

1- قبل ازشروع به مسافرت دقیقاازوضعیت راههاوایمنی محورهاازطریق ادارات کل راه وترابری وپلیس راه جمهوری اسلامی آگاهی یافته وبه هشدارهای ستادحوادث استانهاوپلیس راه توجه کامل نمایند .

2- باتوجه به ناپایداری هوا از توقف درحریم وبستر رودخانه هاویااماکنی که احتمال وقوع سیل یاصاعقه وجاری شدن سیل وجود دارد خودداری نمایند.

3- اهالی شهرهاوروستاهای مجاور حریم وبستر رودخانه ها کلیه لوازم وتجهیزات وهمچنین احشام خود راازسواحل رودخانه هادورنگه دارند.

  سيل يک پديده طبيعي است و در هنگام بروز به مانند هر بلاي طبيعي ديگر داراي آثار تخريبي غير قابل اجتناب است. بر اساس جغرافياي طبيعي کشورمان و ميزان حادثه خيزي برخي مناطق آن ، در بعضي موارد اثرات سوء ناشي از وقوع سيل کمتر از زلزله نبوده و عدم پيشگيري از وقوع آن مي تواند خسارات جاني و مالي جبران ناپذيري را بر جاي گذارد.به طور کلي سيل در هنگام باران شديد يا برف در يک منطقه جغرافيايي خاص که باعث تغيير بستر رودخانه ها و تخريب سدها و آب بندها مي شود به وجود مي آيد که بنابر اعلام ستاد حوادث و سوانح غير مترقبه کشور از ابتداي سال 85 تا امروز نزديک به 42 مورد وقوع سيل در مناطق مختلف کشور ثبت شده که علاوه بر خسارات جاني، خسارات بسيار سنگيني را بر بخش کشاورزي و منابع ملي وارد آورده است.ايران به لحاظ برخورداري از موقعيت کوهپايه اي و آب و هواي خشک و نيمه خشک، اگرچه در مقايسه با ديگر کشورها مقدار بارش در آن کم بوده و طي سال هاي نرمال ميزان بارشي حدود 250 ميلي متر دارد اما بارش ها در برخي نقاط کشور با شدت و دبي سريع صورت گرفته و با در نظر گرفتن خشکي طبيعت، پس از يک بارش بلافاصله روان آب ها ايجاد شده و در صورت شدت بارش باعث مي شود سيلاب ها پديد آمده و خسارات هنگفتي به منابع کشاورزي و مالي مردم آسيب برسد.برنامه ريزي براي پيشگيري و مقابله با وقوع سيل در کشور، از برنامه سوم توسعه شروع و تا کنون استمرار يافته و با اجراي آن با شدت بيشتري تحقق يافته است به طوري که تعيين حريم و بستر براي رودخانه ها و جلوگيري از ساخت و ساز در آنها ، ايمن سازي ساختمان ها در مقابل سوانح و حوادث و جلوگيري از تجاوز به حريم و بستر رودخانه ها براي تسهيل در عبور سيلاب ها از مهم ترين مواردي است که تا کنون از سوي دولت ها دنبال شده است.بر اساس آمار موجود هم اکنون 365 مرکز پر جمعيت در حريم يا بستر رودخانه ها احداث شده است به همين لحاظ گسترش ساخت و ساز در اين مناطق روزانه افزايش چشمگيري داشته طوريکه در مناطق شمالي کشورمان مثل استان گلستان در اين چند سال اخير به دليل تخريب گسترده جنگل ها و افزايش ساخت و ساز، خطر بروز سيل در هر سال افزايش زيادي پيدا کرده است.حال بايد توجه داشت کساني که در مناطق در معرض خطر سيل زندگي مي کنند بايد مواردي را که براي پيشگيري و مقابله با خطرات ناشي از وقوع سيل رعايت کرده و همواره بايد مراقب دگرگوني هاي جوي و توجه به پيش بيني هاي سازمان هواشناسي کشور باشند.به اين ترتيب توصيه مي شود ساکنان مناطق سيل خيز ، قبل از وقوع سيل همواره تعداد زيادي آجر و گوني و به مقدار کافي شن و ماسه در خانه داشته باشند. همچنين اسناد و کاغذها و اسکناس هاي خود را در کيسه هاي پلاستيکي و در مکاني امن نگهداري کرده و چنانچه ورودي هاي منازل يا پنجره ها در اين مناطق در معرض خطر ورود آب است لبه هاي آنها را با کيسه هاي شن و ماسه بپوشانند.همچنين ساکنان اين مناطق بايد از آجرهايي که از قبل جمع آوري شده براي بالا بردن سطح اثاث منزل استفاده کرده و به عبارت ساده تر به وسيله آجر ارتفاع درست کنند و اشياي گرانقيمت را به طبقات بالاتر و يا سطوح مرتفع انتقال دهند.بر اساس تجربيات کسب شده بهتر است در هنگام شروع سيل تمام افراد در منزل خود بمانند و بيرون نروند چون خطر بيرون رفتن بيشتر از ماندن در منزل است. البته اين در صورتي است که افراد نسبت به استحکام ساختماني که در آن زندگي مي کنند يقين حاصل کرده باشند.علاوه بر اين توصيه مي شود قبل از وقوع سيل به اندازه کافي غذا، آب و لوازم ضروري بهداشتي در منازل خود نگهداري کرده و براي گذران زندگي از طبقات بالاي ساختمان ها استفاده کنند.همچنين در صورتي که ساکنان مناطق سيل خيز ، وقوع سيل را پيش بيني نکرده يا سرعت بالا آمدن آب به قدري است که فرصت جمع آوري و حمل اشياء گران بهاء را ندارند بايد اين اشيا را به سطوح فوقاني مثل طاقچه ها انتقال دهند. علاوه بر اين، در صورتي که سيل و طوفان بسيار شديد وجود داشت يا احتمال تخريب سقف مي رفت، از رفتن به قسمت هاي مياني پشت بام و نيز پشت بام هاي شيب دار خوددداري شود.ذکر اين نکته را نبايد از خاطر برد که سيل مي تواند زير سازي ساختمان ها را ضعيف کرده و ساختمان هاي تضعيف شده را بسيار زود ويران کند به همين دليل همواره تاکيد مي شود ساکنان اين مناطق از استحکام منزل خود يقين داشته باشند.بر اساس اين گزارش ، همواره تاکيد مي شود تمامي افراد ساکن در مناطق مذکور ، در هنگام ورود آب به خانه ، به سطح آب در محيط اطراف خود توجه داشته باشند تا بتوانند تخميني از بالا آمدن سطح آب و ميزان پيشرفت سيل داشته باشند.نکته ديگر اينکه تا زماني که از سلامت منابع آب يا آب لوله کشي اطمينان حاصل نکرده اند از آب ذخيره شده استفاده نکنند. ضمن اينکه اگر مي خواهند به طور موقت از منزل خارج شوند به ميزان کافي آب و مواد خوراکي و وسايل ضروري و در کنار آن پوشاک و البسه کافي همراه خود ببرند چرا که هر لحظه امکان دارد در هنگام بروز سيل تا چند روز مجبور به بيرون ماندن از خانه و زندگي در محيط باز باشند.بنابراين گزارش ، افرادي که در هنگام بروز سيل بيرون از منزل هستند بايد هنگام عبور از ميان آب، بسيار مراقب باشند چرا که حتي ارتفاع 15 سانتي متري آب با جريان شديد کافي است تعادل انسان را بر هم زند. بنابراين مي توان در صورت امکان، از يک تکه چوب جهت تخمين مسير پيرامون خود و سطح زير آب استفاده کرد. همچنين همواره تاکيد مي شود از تردد در نزديک سدها و آب بندها بايد جدا خودداري شود. ضمن اينکه بايد تماس خود را با آب باقيمانده از سيل به حداقل رساند زيرا احتمال آلودگي شديد آب هاي روان ناشي از سيل زياد است و سهل انگاري در اين زمينه مي تواند عواقب بسيار بدي را به دنبال داشته باشند.بنابراين ، براي بهره گيري از يک نيروي خود امدادي در ميان خانواده و کاهش خطرات ناشي از وقوع سيل در مناطق مختلف کشور بايد در هنگام وقوع اين گونه حوادث رعايت نکات فوق مد نظر قرار گيرد.